Biología ebaluazio-irizpideak, DBH 4
País Vascok Biología (DBH 4) bere konpetentzia espezifikoekin idazten du: bere irizpideetako 14 datoz bat testuan estatuko curriculumaren 15 irizpideetako batekin. Behean estatukoak dituzu eta, amaieran, País Vascoko 3 irizpide parekorik gabe. Hizkuntza koofiziala: euskera.
Aplikatzekoa den araudia
Estatuaren oinarrizko testua: Real Decreto 217/2022, de 29 de marzo, anexo II (BOE 76, 30-3-2022).
País Vascoko testua: 77/2023 Dekretua, maiatzaren 30ekoa (oinarrizko hezkuntza, Lehen Hezkuntza barne), III. eranskina (Derrigorrezko Bigarren Hezkuntzako jakintzagaiak) (EHAA 109, 2023-06-09).
País Vascoko irizpideak EHAA aldizkariaren euskarazko bertsio ofizialean erakusten dira, eta bakoitza bertsio horretan aipatzen da, bere orrialdearekin; estatuko curriculumarenak, gaztelaniaz.
Indarraldia: 16/2025 Dekretuak baliozkotzeak arautzen ditu; ez du curriculumik aldatzen.
País Vascok ikasgai hau bere konpetentzia espezifikoekin antolatzen du: hemen testuan bat datorrena bakarrik parekatzen da estatuko curriculumarekin, eta gainerakoa aparte zerrendatzen da, falta denik eman gabe.
15 ebaluazio-irizpide
1. konpetentzia espezifikoa
- 1.1
Analizar conceptos y procesos biológicos y geológicos interpretando información en diferentes formatos (modelos, gráficos, tablas, diagramas, fórmulas, esquemas, símbolos, páginas web, etc.), manteniendo una actitud crítica, obteniendo conclusiones y formando opiniones propias fundamentadas.
País Vasco · 2.1 irizpidea
Biologia eta Geologia jakintzekin lotutako kontzeptuak definitzea, etaprozesuak deskribatzea, informazioa hainbat formatutan aztertuz (eredu grafikoak, taulak, diagramak, formulak, eskemak, sinboloak, web-orriak...), jarrera kritikoa mantenduz, ondorioak eskuratuz eta oinarritutako iritzi propioak osatuz.
77/2023 Dekretua, maiatzaren 30ekoa (oinarrizko hezkuntza, Lehen Hezkuntza barne), III. eranskina (Derrigorrezko Bigarren Hezkuntzako jakintzagaiak), 149. or.
- 1.2
Transmitir opiniones propias fundamentadas e información sobre Biología y Geología de forma clara y rigurosa, facilitando su comprensión y análisis mediante el uso de la terminología y el formato adecuados (modelos, gráficos, tablas, vídeos, informes, diagramas, fórmulas, esquemas, símbolos, contenidos digitales, etc.).
País Vascoko irizpiderik ez dator bat honekin testuan: beste irizpide batean esanda egon daiteke, beste hitz batzuekin.
- 1.3
Analizar y explicar fenómenos biológicos y geológicos representándolos mediante el diseño y la realización de modelos y diagramas y utilizando, cuando sea necesario, los pasos del diseño de ingeniería (identificación del problema, exploración, diseño, creación, evaluación y mejora).
País Vasco · 2.3 irizpidea
Fenomeno biologikoak eta geologikoak aztertzea eta azaltzea, ereduak eta diagramak diseinatuz eta eginez, eta, beharrezkoa denean, ingeniaritzako diseinuaren urratsak erabiliz (arazoa identifikatzea, arakatzea, diseinatzea, sortzea, ebaluatzea eta hobetzea), tresna analogikoen eta digitalen bidez.
77/2023 Dekretua, maiatzaren 30ekoa (oinarrizko hezkuntza, Lehen Hezkuntza barne), III. eranskina (Derrigorrezko Bigarren Hezkuntzako jakintzagaiak), 149. or.
2. konpetentzia espezifikoa
- 2.1
Resolver cuestiones y profundizar en aspectos biológicos y geológicos localizando, seleccionando, organizando y analizando críticamente la información de distintas fuentes y citándolas con respeto por la propiedad intelectual.
País Vasco · 1.1 irizpidea
Gaiak ebaztea eta Biologia eta Geologia jakintzagaiaren jakintzekin lotutako alderdietan sakontzea, hainbat iturri analogiko eta digitaletako informazioa lokalizatuz, hautatuz, antolatuz eta kritikoki aztertuz, eta jabetza intelektuala errespetuz aipatuz.
77/2023 Dekretua, maiatzaren 30ekoa (oinarrizko hezkuntza, Lehen Hezkuntza barne), III. eranskina (Derrigorrezko Bigarren Hezkuntzako jakintzagaiak), 149. or.
- 2.2
Contrastar la veracidad de la información sobre temas biológicos y geológicos o trabajos científicos, utilizando fuentes fiables y adoptando una actitud crítica y escéptica hacia informaciones sin una base científica como pseudociencias, teorías conspiratorias, creencias infundadas, bulos, etc.
País Vasco · 1.2 irizpidea
Biologia eta Geologia jakintzagaiko jakintzekin lotutako gaiei buruzko informazioaren egiazkotasuna egiaztatzea, iturri fidagarriak erabiliz, oinarri zientifikorik gabeko informazioekiko —hala nola sasizientziak, konspirazio-teoriak, funtsik gabeko sinesmenak, gezurrak, etab.— jarrera kritiko eta eszeptikoa hartuz.
77/2023 Dekretua, maiatzaren 30ekoa (oinarrizko hezkuntza, Lehen Hezkuntza barne), III. eranskina (Derrigorrezko Bigarren Hezkuntzako jakintzagaiak), 149. or.
- 2.3
Valorar la contribución de la ciencia a la sociedad y la labor de las personas dedicadas a ella, destacando el papel de la mujer y entendiendo la investigación como una labor colectiva e interdisciplinar en constante evolución influida por el contexto político y los recursos económicos.
País Vascok berdin mantentzen du (3.7 irizpidea).
3. konpetentzia espezifikoa
- 3.1
Plantear preguntas e hipótesis que puedan ser respondidas o contrastadas utilizando métodos científicos, en la explicación de fenómenos biológicos y geológicos y la realización de predicciones sobre estos.
País Vasco · 3.1 irizpidea
Erantzun edo kontrastatu daitezkeen galderak eta hipotesiak planteatzea, metodo zientifikoak erabiliz, fenomeno biologikoak eta/edo geologikoak azaltzen saiatzeko eta horiei buruzko iragarpenak egiteko.
77/2023 Dekretua, maiatzaren 30ekoa (oinarrizko hezkuntza, Lehen Hezkuntza barne), III. eranskina (Derrigorrezko Bigarren Hezkuntzako jakintzagaiak), 149. or.
- 3.2
Diseñar la experimentación, la toma de datos y el análisis de fenómenos biológicos y geológicos de modo que permitan responder a preguntas concretas y contrastar una hipótesis planteada evitando sesgos.
País Vascok berdin mantentzen du (3.2 irizpidea).
- 3.3
Realizar experimentos y tomar datos cuantitativos o cualitativos sobre fenómenos biológicos y geológicos utilizando los instrumentos, herramientas o técnicas adecuadas con corrección y precisión.
País Vascok berdin mantentzen du (3.3 irizpidea).
- 3.4
Interpretar y analizar los resultados obtenidos en un proyecto de investigación utilizando, cuando sea necesario, herramientas matemáticas y tecnológicas y obteniendo conclusiones razonadas y fundamentadas o valorar la imposibilidad de hacerlo.
País Vasco · 3.4 irizpidea
Ikerketa-proiektuan lortutako emaitzak interpretatzea eta aztertzea, beharrezkoa denean, tresna matematikoak eta teknologikoak erabiliz, ondorio arrazoituak eta oinarrituak lortzeko edo hori egitea ezinezkoa dela balioesteko.
77/2023 Dekretua, maiatzaren 30ekoa (oinarrizko hezkuntza, Lehen Hezkuntza barne), III. eranskina (Derrigorrezko Bigarren Hezkuntzako jakintzagaiak), 149. or.
- 3.5
Cooperar y colaborar en las distintas fases de un proyecto científico para trabajar con mayor eficiencia, valorando la importancia de la cooperación en la investigación, respetando la diversidad y la igualdad de género, y favoreciendo la inclusión.
País Vasco · 3.5 irizpidea
Beharrezkoa denean, proiektu zientifikoaren faseetan kolaboratzea, efizientzia handiagoz lan egiteko, ikerketako kooperazioaren garrantzia baloratuz, aniztasuna errespetatuz eta ingurune analogiko eta digitaletan sartzen lagunduz.
77/2023 Dekretua, maiatzaren 30ekoa (oinarrizko hezkuntza, Lehen Hezkuntza barne), III. eranskina (Derrigorrezko Bigarren Hezkuntzako jakintzagaiak), 149. or.
4. konpetentzia espezifikoa
- 4.1
Resolver problemas o dar explicación a procesos biológicos o geológicos utilizando conocimientos, datos e información proporcionados por el docente, el razonamiento lógico, el pensamiento computacional o recursos digitales.
País Vasco · 4.1 irizpidea
Problemak ebaztea edo prozesu biologiko edo geologikoak azaltzea, eskainitako ezagutzak, datuak eta informazioa, arrazoibide logikoa edo baliabide digitalak erabiliz.
77/2023 Dekretua, maiatzaren 30ekoa (oinarrizko hezkuntza, Lehen Hezkuntza barne), III. eranskina (Derrigorrezko Bigarren Hezkuntzako jakintzagaiak), 150. or.
- 4.2
Analizar críticamente la solución a un problema sobre fenómenos biológicos y geológicos, cambiando los procedimientos utilizados o las conclusiones si dicha solución no fuese viable o ante nuevos datos aportados con posterioridad.
País Vasco · 4.2 irizpidea
Fenomeno biologiko eta geologikoei buruzko problema baten soluzioa kritikoki aztertzea, eta erabilitako prozedurak edo ondorioak aldatzea, baldin eta soluzio hori bideragarria ez bada, edo geroago emandako datu berriak agertzen badira.
77/2023 Dekretua, maiatzaren 30ekoa (oinarrizko hezkuntza, Lehen Hezkuntza barne), III. eranskina (Derrigorrezko Bigarren Hezkuntzako jakintzagaiak), 150. or.
5. konpetentzia espezifikoa
- 5.1
Identificar los posibles riesgos naturales potenciados por determinadas acciones humanas sobre una zona geográfica, teniendo en cuenta sus características litológicas, relieve, vegetación y factores socioeconómicos.
País Vasco · 5.1 irizpidea
Eremu geografiko batean gerta daitezkeen arrisku naturalak eta giza ekintza jakin batzuek bultzatutakoak identifikatzea, haien ezaugarri litologikoak, erliebea eta landaredia kontuan hartuz.
77/2023 Dekretua, maiatzaren 30ekoa (oinarrizko hezkuntza, Lehen Hezkuntza barne), III. eranskina (Derrigorrezko Bigarren Hezkuntzako jakintzagaiak), 150. or.
6. konpetentzia espezifikoa
- 6.1
Deducir y explicar la historia geológica de un relieve identificando sus elementos más relevantes a partir de cortes, mapas u otros sistemas de información geológica y utilizando el razonamiento, los principios geológicos básicos (horizontalidad, superposición, actualismo, etc.) y las teorías geológicas más relevantes.
País Vasco · 6.1 irizpidea
Erliebe baten historia geologikoa ondorioztatzea eta azaltzea, haren elementu garrantzitsuenak identifikatuz eta arrazoiketa eta oinarrizko printzipio geologikoak erabiliz (horizontaltasuna, gainjartzea, aktualismoa, neokatastrofismoa, ebaketa…).
77/2023 Dekretua, maiatzaren 30ekoa (oinarrizko hezkuntza, Lehen Hezkuntza barne), III. eranskina (Derrigorrezko Bigarren Hezkuntzako jakintzagaiak), 150. or.
País Vascoko 3 irizpide, estatuko testuan parekorik gabe
País Vascok ez ditu estatuko irizpide jakin batetik abiatuta idazten: askok beste hitz batzuekin esaten dute estatuko curriculumak beste irizpide batzuen artean banatzen duena, eta beste batzuek Estatuak eskatzen ez duen zerbait eskatzen dute.
- 2.2
Norberaren iritzi oinarrituak eta Biologia eta Geologia jakintzagaiaren jakintzekin lotutako informazioa ulertzea eta horiei buruz hausnartzea, eta informazio hori argi eta zorrotz transmititzea, hizkuntza-egitura, terminologia eta formatu egokiak erabiliz (ereduak, grafikoak, taulak, bideoak, txostenak, diagramak, formulak, eskemak, sinboloak…).
77/2023 Dekretua, maiatzaren 30ekoa (oinarrizko hezkuntza, Lehen Hezkuntza barne), III. eranskina (Derrigorrezko Bigarren Hezkuntzako jakintzagaiak), 149. or.
- 3.6
Esperimentazioaren eta eremuaren behaketaren bidez lortutako informazioa eta ondorioak argi eta zorrotz aurkeztea, formatu egokia (taulak, grafikoak, txostenak, etab.) eta tresna digitalak erabiliz.
77/2023 Dekretua, maiatzaren 30ekoa (oinarrizko hezkuntza, Lehen Hezkuntza barne), III. eranskina (Derrigorrezko Bigarren Hezkuntzako jakintzagaiak), 150. or.
- 6.2
Arrisku naturalak identifikatzeko erabiltzen diren teknika eta tresna berritzaileak ezagutzea, ikerketak eguneroko eta etorkizuneko bizitzan duen garrantziaz hausnartuz eta argudiatuz.
77/2023 Dekretua, maiatzaren 30ekoa (oinarrizko hezkuntza, Lehen Hezkuntza barne), III. eranskina (Derrigorrezko Bigarren Hezkuntzako jakintzagaiak), 150. or.
Praktikatu Biología DBH 4
Aldiro aldatzen diren ariketak, LOMLOE irizpide hauekin lerrokatuta. Hasi doan.
Ikusi Biología ikastaroaAraudi ofizialetik hartutako testuak. EureQuizek ez ditu ordezkatzen ikastetxearen programazioa eta País Vascon indarrean dagoen araudia. Arau-testuak beren argitalpen ofizialaren hizkuntzan erreproduzitzen dira.